2009-2010 sezonu nihayet bitti. 1976-1984 arasında esen Karadeniz fırtınasının etkisinin geçmesiyle yeniden dönülen 3 büyükler hegemonyasının nihayet sonuna geldik. Burada şöyle bir itiraz öne sürülebilir.  Kazanan da Marmara bölgesinin, sanayi bölgesinin takımı diye. İstanbul merkezli bir yapının iflası bile önemlidir.

     Sahip oldukları ekonomik güçle Anadoluda sivrilen genç yetenekleri yabancıların yedeği olarak tutup, köreltip sonra unutulmaya bırakan İstanbul takımlarının futbolumuza verdiği zararı da görebilmemiz gerekiyor. 

     Medyanın sadece 3 büyüklerin futbol haberlerine yer vermesi de işin bir başka boyutu. Medyanın İstanbulda ağırlıklı olarak bulunmasından ötürü bir tembellik değil tabi.  Ajansların Anadoludan geçtiği haberler de kendine yer bulamıyor dolayısıyla.

     Futbol asla sadece futboldan ibaret değil. Sporun toplumun bilinçaltında oluşturduğu yargılar her alanı belirliyor. Mesela siyasette gönlünden geçeni değil de kazanacağını tahmin ettiği partiyi desteklemekle 3 büyüklerden birisini tercih arasında ciddi bir paralellik var. İngiltere’de küme düşme hattında olan takımların bile ciddi seyirci potansiyeli var. Adını bile çoğu kişinin bilmediği takımların oynadığı seyirci ortalamasıyla İngiltere’nin büyüklerinin seyirci ortalamasında büyük farklar yok. Süreçten çok sonucun kutsandığı bir kültürde, en azından ötekilerin de kazanabileceğinin anlaşılması tercihleri de etkileyecektir şüphesiz.

     Başka bir boyut da yerlilik. Üzerimize sinmiş Batı kompleksinin en güçlü olduğu alanlardan birisi futbol. Yerli teknik direktöre gösterilen müsamaha ve tanınan zamanla yabancılar arasındaki süre farkı da bunun göstergesi. 3 büyüklerin başına gelen yerli teknik direktörlerin içinde başarısı daha önceden kanıtlanmış birkaç isim dışında bilhassa genç isimlere hayat hakkı tanınmıyor.

     Çok uzatmaya gerek yok. Futbolda oligarşi bitti. Artık 3 büyüklerin hegemonyası sona erdi. Ne mutlu ki bunu sona erdiren Ertuğrul Sağlam gibi kişiliğiyle, ahlakıyla öne çıkmış bir isim oldu.  Toplumsal kültürümüzün en sığ, en yoz ve çirkin taraflarından birinde bir nevi bataklıkta bir gül açtı. Bu milletten, Türkiyeden umudumuz hiçbir zaman eksilmeyecek.